Bir uzay aracını inşa etmek, dünyadaki hiçbir inşaata benzemez. Kullandığınız malzeme hem bir tüy kadar hafif olmalı, hem de bir tank kadar sağlam. İşte NASA, ESA ve diğer uzay ajanslarının en güvendiği "süper malzemeler".
Guinness Rekorlar Kitabı'na "Dünyanın En Hafif Katı Maddesi" olarak giren aerojel, %99,8 oranında havadan oluşur. Silikon bazlı bir jelden sıvının alınıp yerine havanın doldurulmasıyla üretilir.
Neden İlginç? Avucunuzda tuttuğunuzda neredeyse ağırlığını hissetmezsiniz ancak o kadar iyi bir yalıtkandır ki, aerojelin altındaki bir mumu yakıp üstüne çikolata koysanız, çikolata erimez.
Uzayda Kullanımı: NASA'nın Stardust görevinde, kuyruklu yıldızdan gelen toz parçacıklarını onlara zarar vermeden "yakalamak" için bir eldiven gibi kullanıldı. Ayrıca Mars araçlarında (Rover) hassas elektronik devreleri Mars'ın dondurucu soğuğundan korumak için kullanılır.
Uydu fotoğraflarına baktığınızda gördüğünüz o parlak, altın sarısı folyoları hatırlıyor musunuz? İşte o, genellikle sandığınız gibi altın değil, Kapton'dur.
Neden İlginç? -269°C'den +400°C'ye kadar yapısını bozmadan dayanabilir. Esnektir, elektriği iletmez ve kimyasallara karşı dirençlidir.
Uzayda Kullanımı: Uzay araçlarını bir battaniye gibi sararak termal yalıtım sağlar. James Webb Uzay Teleskobu'nun o devasa güneş kalkanı, saç telinden bile ince 5 katmanlı Kapton filminden yapılmıştır.
Nikel ve Titanyum karışımı olan bu akıllı metal, "hafızası" olan bir malzemedir. Soğukken metali eğip bükebilirsiniz, ancak ısıttığınız anda orijinal şekline "hatırlayıp" geri döner.
Neden İlginç? Motor veya hidrolik sistem kullanmadan hareket enerjisi elde etmenizi sağlar.
Uzayda Kullanımı: Roketin içine sığması için katlanmış güneş panellerini veya antenleri uzayda açmak için kullanılır. Güneş ısısını aldığında metal "uyanır" ve panelleri otomatik olarak açar. Mars araçlarının tekerleklerinde de (darbeleri emip eski şekline dönmesi için) kullanılması denenmektedir.
Uzaya gitmek zordur ama geri dönmek daha zordur. Bir uzay aracı atmosfere girdiğinde sürtünme nedeniyle sıcaklık 1600°C'yi aşabilir. Çelik bu sıcaklıkta erir, alüminyum çoktan buharlaşır.
Neden İlginç? Karbon fiberin grafit matris içine gömülmesiyle oluşur. Isı karşısında erimez, aksine daha da sertleşir ve ısıyı mükemmel şekilde dağıtır.
Uzayda Kullanımı: Uzay Mekiklerinin burun kısmında ve kanat uçlarında (siyah bölgeler) kullanılmıştır. Ayrıca Parker Solar Probe gibi Güneş'e dokunmaya giden araçların ısı kalkanlarında kullanılır.
Evet, bildiğimiz altın. Ancak uzayda mücevher olarak değil, bir kalkan olarak kullanılır. Altın, kızılötesi (IR) radyasyonu yansıtma konusunda en başarılı metallerden biridir ve asla oksitlenmez (paslanmaz).
Neden İlginç? Çok ince bir tabaka halinde cama veya metale kaplandığında, zararlı radyasyonu geri yansıtırken görünür ışığın geçmesine izin verebilir (astronot vizörlerinde olduğu gibi).
Uzayda Kullanımı: Astronotların kask vizörlerinde gözleri güneşten korumak için, uyduların hassas sensörlerinde ve teleskop aynalarında (James Webb'in aynaları altın kaplamadır) kullanılır.
Uzay araştırmaları sadece roketlerden ibaret değildir; aynı zamanda malzeme biliminin en uç noktasıdır. Bugün akıllı telefonlarımızda, yanmaz kıyafetlerde veya tıbbi cihazlarda kullandığımız pek çok teknoloji, aslında bu "uzay malzemeleri" sayesinde geliştirilmiştir. Gelecekte grafen ve karbon nanotüplerin de bu listeye girmesiyle, Mars'a yolculuk çok daha güvenli hale gelecektir.
