Son 20 yılda Türkiye, tekstilden savunma sanayisine kadar pek çok alanda "teknoloji ithal eden" konumdan "teknoloji üreten" konuma geçiş yapmıştır. Bu dönüşümün merkezinde ise Nanoteknoloji yer almaktadır. Eskiden yurt dışından gelmesi aylar süren nano malzemeler, artık ODTÜ, İTÜ, Bilkent gibi teknokentlerdeki yerli firmalar ve güçlü tedarik ağları sayesinde günler içinde laboratuvarınıza ulaşabilmektedir.
Peki, Türkiye'de nanoteknoloji ürünleri (grafen, metal oksit tozlar, nanoteller vb.) satın alırken nelere dikkat etmelisiniz? Yerli tedarikçiler size ne gibi avantajlar sunar? Bu yazımızda Türkiye'nin nanoteknoloji ekosistemini ve tedarik süreçlerini inceliyoruz.
Türkiye pazarında nanoteknoloji ürünleri satan firmalar genellikle üç ana kategoride toplanır:
Özellikle Grafen, Karbon Nanotüp, Bor bileşikleri ve bazı metal oksitlerin üretimini Türkiye sınırları içinde gerçekleştiren firmalardır. Bu firmalar genellikle teknoparklarda konumlanmıştır.
Avantajı: Ürün kalitesine doğrudan müdahale edebilirler, özel üretim (custom synthesis) yapabilirler ve fiyatları döviz kurlarından etkilenmekle birlikte ithal ürünlere göre daha rekabetçidir.
Global kimya devlerinin (Avrupa veya Amerika merkezli markaların) Türkiye temsilciliğini yapan firmalardır. Genellikle stok tutmazlar, sipariş üzerine yurt dışından getirirler.
Avantajı: Standartları belli, uluslararası sertifikalı ürün sunarlar.
Dezavantajı: Teslimat süreleri uzundur (4-8 hafta) ve gümrük prosedürleri maliyetleri artırabilir.
Hem yerli üretim yapan hem de en çok kullanılan ürünleri stoklarında hazır tutan hibrit firmalardır.
Avantajı: "Aynı gün kargo" hızıyla çalışırlar. Projenizin durmasını engellerler.
Yurt dışından (örneğin Çin veya ABD'den) doğrudan ürün sipariş etmek, kağıt üzerinde ucuz görünse de, Türkiye gümrük mevzuatı ve lojistik riskler düşünüldüğünde astarı yüzünden pahalıya gelebilir.
Gümrük Problemleri Yok: Nanotozlar kimyasal madde statüsündedir ve gümrükte "Tareks", "Kimphane" gibi zorlu denetimlere tabidir. Yerli bir tedarikçiden aldığınızda, tüm bu bürokrasiyi firma sizin yerinize halletmiş olur.
Hızlı Teslimat: Akademik projelerde zaman paradan değerlidir. Yurt dışından 6 haftada gelecek bir numuneyi, yerli firmadan 2 günde temin edebilirsiniz.
Teknik Muhatap: Ürünle ilgili bir sorun yaşadığınızda (örneğin topaklanma sorunu veya saflık şüphesi), karşınızda Türkçe konuşan, teknik bilgiye sahip bir mühendis bulabilirsiniz.
İnternet üzerinde pek çok firma bulabilirsiniz. Ancak "merdiven altı" üretimden kaçınmak ve projenizin güvenilirliğini korumak için satıcıya şu soruları mutlaka sorun:
Nanoteknolojide gözle kontrol mümkün değildir. Satın alacağınız ürünün partikül boyutunu (örneğin 50 nm) ve saflığını (%99.9) kanıtlayan güncel laboratuvar analiz raporlarını talep edin. Güvenilir firmalar bu belgeleri şeffafça sunar.
Web sitesinde ürünün var olması, depoda olduğu anlamına gelmeyebilir. Özellikle acil ihtiyaçlarınızda ürünün fiziksel olarak Türkiye stoğunda olup olmadığını teyit edin.
Sadece ürünü satıp çekiliyorlar mı, yoksa o tozun hangi solventte nasıl dağıtılacağı (dispersiyon) konusunda size danışmanlık yapabiliyorlar mı? İyi bir nanoteknoloji firması, aynı zamanda bir bilgi bankasıdır.
Özellikle TÜBİTAK veya BAP projeleriyle alım yapıyorsanız, firmanın "Proforma Fatura", "e-Fatura" ve proje süreçlerine hakimiyeti işlerinizi çok kolaylaştırır.
Sektörün kalbi genellikle teknoparkların yoğun olduğu şehirlerde atar.
Ankara: Savunma sanayi (ASELSAN, ROKETSAN vb.) ve köklü üniversiteler (ODTÜ, Bilkent, Hacettepe) nedeniyle nanoteknoloji firmalarının en yoğun olduğu başkenttir.
İstanbul: Ticaretin ve lojistiğin merkezi olduğu için ithalatçı ve distribütör firmaların merkezidir.
İzmir: Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) çevresinde kümelenen dinamik bir yapıya sahiptir.
Türkiye, nanoteknoloji alanında dışa bağımlılığı her geçen gün azaltmaktadır. Doğru tedarikçiyi bulmak; projenizin bütçesini korumak, zaman kazanmak ve teknik destek alabilmek adına stratejik bir karardır.
İhtiyacınız olan ister gram seviyesinde bir Ar-Ge numunesi, ister endüstriyel boyutta kilogramlık hammadde olsun; yerli ekosistemin gücüne güvenin.
Geniş ürün yelpazemiz, teknik uzmanlığımız ve Türkiye stoklu çalışma prensibimizle, nanoteknoloji ihtiyaçlarınızda çözüm ortağınız olmaya hazırız.
