
Nanomalzemeler, modern endüstrinin yapı taşlarıdır; ancak "nano" etiketi taşıyan her ürün aynı performansı sunmaz. Yanlış spesifikasyona sahip bir malzeme satın almak, tüm Ar-Ge sürecinizi veya üretim hattınızı sekteye uğratabilir. Bir araştırmacı veya satınalma uzmanı olarak, tedarikçinizden sadece bir toz değil, bir "performans garantisi" satın alıyorsunuz.
Bu rehberde, nano tozlar, dispersiyonlar veya teller satın alırken teknik veri sayfasında (TDS) mutlaka sorgulamanız gereken 5 ana parametreyi inceliyoruz.
Birçok satıcı sadece "ortalama parçacık boyutu"nu (APS - Average Particle Size) belirtir, ancak bu tek başına yanıltıcı olabilir. Örneğin, "50 nm" olarak satılan bir üründe parçacıkların %10'u 200 nm ise, bu durum aglomerasyon sorunlarına yol açabilir.
Dikkat Edilmesi Gereken: Sadece D50 değerine (medyan boyut) değil, D10 ve D90 değerlerine de bakın. Dar bir dağılım aralığı (narrow distribution), malzemenin kalitesini gösterir.
Neden Önemli? Geniş bir boyut dağılımı, nihai ürününüzde (örneğin bir kaplamada) yüzey pürüzlülüğüne veya zayıf mekanik özelliklere neden olabilir.
Nanomalzemelerin en büyük avantajı, kütlelerine oranla devasa yüzey alanlarına sahip olmalarıdır. Bu özellik genellikle BET (Brunauer–Emmett–Teller) analizi ile ölçülür ve $m^2/g$ cinsinden ifade edilir.
Teknik İpucu: Teorik hesaplamalarla laboratuvar sonuçları arasındaki sapmayı kontrol edin. Yüksek SSA, katalizör uygulamalarında reaktiviteyi artırırken, kompozit üretiminde reçine emilimini zorlaştırabilir. Uygulamanıza uygun SSA değerini önceden belirlemelisiniz.
"%99.9 Saflık" ibaresi endüstride standarttır, ancak asıl şeytan ayrıntıda gizlidir. Geriye kalan %0.1'lik kısımda hangi elementlerin olduğu hayati önem taşır.
Örnek: Elektronik uygulamaları için bakır nano tozu alıyorsanız, eser miktardaki demir (Fe) veya kükürt (S) kalıntısı iletkenliği bozabilir.
Ne İstemelisiniz? Tedarikçiden mutlaka ICP-MS veya XRF analiz raporunu talep ederek, spesifik safsızlıkların (metalik veya organik kalıntılar) listesini kontrol edin.
Nanopartiküllerin şekli, uygulamanın kaderini belirler. Küresel (spherical), pulsu (flake), çubuk (rod) veya düzensiz (irregular) şekiller farklı fiziksel özellikler sunar.
Küresel: 3D yazıcı (eklemeli imalat) tozlarında akışkanlık (flowability) için şarttır.
Pulsu/Levha: İletken boyalar ve korozyon önleyici kaplamalar için daha iyi yüzey teması sağlar.
Nasıl Doğrulanır? SEM (Taramalı Elektron Mikroskobu) veya TEM (Geçirimli Elektron Mikroskobu) görüntülerini talep edin. Temsili (generic) fotoğraflar yerine, o partiye (batch) ait gerçek görüntüler isteyin.
Kuru toz halindeki nanomalzemeler, Van der Waals kuvvetleri nedeniyle birbirine yapışma (topaklanma) eğilimindedir. Satın aldığınız "nano" boyutlu toz, elinize ulaştığında "mikro" boyutlu topaklar halinde olabilir.
Çözüm: Eğer sıvı içinde kullanacaksanız, önceden disperse edilmiş (sıvı formda) nanomalzemeleri tercih etmek işinizi kolaylaştırabilir.
Kuru Toz İçin: Malzemenin yüzey modifikasyonu (kaplama) yapılıp yapılmadığını sorun. Örneğin, silan veya oleik asit kaplı tozlar, organik çözücüler içinde çok daha kolay dağılır.
Nanomalzeme satın almak, sadece bir fiyat karşılaştırması değildir; bir teknik ortaklık kurmaktır. Tedarikçinizin size sadece ürünü değil, analiz sertifikalarını (CoA), güvenlik bilgi formlarını (MSDS) ve teknik danışmanlığı da sunabildiğinden emin olun.
Projenizin başarısı, başlangıçta seçtiğiniz malzemenin kalitesine bağlıdır.