Diş hekimliğinde ve ortopedide kullanılan malzemelerden beklenen en önemli özellik nedir? Vücudun onu reddetmemesi, yani "biyouyumlu" olmasıdır. Geçmişte kullanılan Nikel bazlı alaşımların alerjik reaksiyonlara yol açması, sektörü daha güvenli, daha sağlam ve korozyona daha dirençli bir alternatife yöneltti: Kobalt Krom (CoCr).
Bugün ağzımızdaki porselen dişlerin altında yatan o görünmez metal iskelet veya bir diz protezinin yük taşıyan parçası büyük ihtimalle Kobalt Kromdur. Peki, bu malzemeyi hem doktorlar hem de mühendisler için vazgeçilmez kılan nedir?
Bu rehberde, CoCr alaşımlarının kimyasını, neden "Nikel-Free" (Nikelsiz) devriminin lideri olduğunu ve 3D yazıcı teknolojisindeki yerini inceliyoruz.
Kobalt Krom, adından da anlaşılacağı üzere temel olarak Kobalt (sertlik ve dayanıklılık için) ve Krom (korozyon direnci için) elementlerinden oluşur. Ancak formülün gizli kahramanı genellikle Molibden (Mo) elementidir. Molibden, alaşımın tanecik yapısını incelterek mekanik gücünü artırır.
Bu alaşım, paslanmaz çelikten çok daha serttir ve aşınmaya karşı direnci olağanüstüdür.
Diş laboratuvarlarında (dental labs) porselen kaplamaların alt yapısı olarak yıllarca altın alaşımları kullanıldı. Ancak altının maliyeti arttıkça, CoCr en güçlü alternatif olarak sahneye çıktı.
Eski nesil metal altyapılarda kullanılan Nikel (NiCr), hastalarda diş eti morarmasına ve alerjik reaksiyonlara neden olabiliyordu. CoCr alaşımları ise biyolojik olarak tamamen "inert"tir (tepkimeye girmez). Bu sayede hastalar ömür boyu güvenle kullanabilir.
Metal destekli porselen dişlerde en büyük korku, fırınlama sırasında metalin porselenden daha fazla genleşip porseleni çatlatmasıdır. Kobalt Krom'un "Termal Genleşme Katsayısı", porselen ile birebir uyumludur. Bu sayede çatlama riski olmadan estetik dişler üretilebilir.
CoCr o kadar sağlamdır ki, çok ince kesitlerde bile (0.3 - 0.5 mm) kırılmadan yük taşıyabilir. Bu, hastanın ağzında daha az yer kaplayan, daha zarif ve konforlu protezler demektir.
Geleneksel diş teknisyenliği, mum modelaj ve döküm (casting) üzerine kuruluydu. Bu yöntem hataya açıktır ve çok zaman alır. Günümüzde ise sektör Metal Lazer Sinterleme (SLM/DMLS) teknolojisine geçiyor.
Burada devreye Kobalt Krom Tozları giriyor:
Hassasiyet: 3D yazıcılar, diş hekiminin taradığı dijital ölçüyü mikron hassasiyetinde üretir. Protez, hastanın ağzına "ilk denemede" mükemmel oturur.
Hız: Bir laboratuvar, geleneksel yöntemle günde 10 üye diş yapabilirken, 3D yazıcı ile yüzlerce üye diş basabilir.
Homojen Yapı: Gaz atomizasyonu ile üretilen CoCr tozları, döküm boşlukları (porozite) içermeyen, %99.9 yoğunlukta metal iskeletler oluşturur.
Sadece dişlerde değil; diz ve kalça protezlerinde de CoCr kullanılır. Özellikle eklem yüzeylerinde (sürtünen kısımlarda) aşınma direnci çok kritik olduğu için Titanyum yerine Kobalt Krom tercih edilir. Titanyum kemiğe tutunmakta iyidir (implant vidası), Kobalt Krom ise sürtünmeye dayanmakta iyidir (protez başı).
Kobalt Krom alaşımları, estetik ve sağlığın kesiştiği noktada durmaktadır. "Nikel içermeyen" güvenli yapısı ve 3D yazıcı teknolojisine (Toz Metalurjisi) olan uyumu, onu geleceğin diş hekimliğinde de baş köşede tutacaktır. Laboratuvarınız veya üretim merkeziniz için doğru CoCr tozunu seçmek, hasta memnuniyetinin ve iş verimliliğinin anahtarıdır.
