Diş hekimliğinde "mükemmel dolgu" arayışı on yıllardır sürmektedir. Hastalar, doğal dişten ayırt edilemeyecek kadar estetik, çiğneme kuvvetlerine dayanacak kadar güçlü ve yıllarca parlaklığını koruyacak dolgular talep etmektedir. Geleneksel mikrofil veya hibrit kompozitlerin yetersiz kaldığı bu noktada, nanoteknolojinin bir armağanı olan Nanokompozitler devreye giriyor. Bu yazımızda, modern diş hekimliğinin vazgeçilmezi haline gelen nanokompozit dolgu malzemelerini ve sağladığı benzersiz avantajları inceliyoruz.
Nanokompozitler, reçine matrisi içerisine nanometre boyutunda (genellikle 1-100 nanometre arası) inorganik doldurucuların eklenmesiyle elde edilen ileri teknoloji ürünü malzemelerdir. Geleneksel kompozitlerde kullanılan dolgu parçacıkları daha büyükken, nanokompozitlerde bu parçacıklar mikroskobik düzeydedir.
Bu teknolojinin temel mantığı şudur: Dolgu maddesi içindeki parçacıklar ne kadar küçülürse ve homojen dağılırsa, malzeme o kadar dayanıklı ve estetik olur. Nanomer ve nanoküme (nanocluster) yapıları, dolgunun hem fiziksel direncini artırır hem de yüzey pürüzsüzlüğünü mükemmelleştirir.
Nanokompozitlerin diş hekimliğinde "altın standart" haline gelmesinin arkasında yatan temel nedenler şunlardır:
Eski tip dolgular zamanla matlaşırken, nanokompozitler ilk yapıldığı günkü parlaklığını uzun süre korur. Nanometrik parçacıklar ışığı doğal diş minesine çok benzer şekilde yansıtır ve kırar. Bu sayede "Bukalemun Efekti" (Chameleon Effect) oluşur; yani dolgu, çevreleyen diş dokusunun rengini alarak görünmez hale gelir.
Özellikle arka dişlerde (molar dişler) çiğneme basıncı çok yüksektir. Nanokompozitler, yüksek oranda doldurucu içerdiğinden (ağırlıkça %70-80 oranında), çiğneme kuvvetlerine karşı mükemmel direnç gösterir ve kırılmalara karşı dayanıklıdır.
Kompozit dolgular ışıkla sertleşirken (polimerizasyon) bir miktar büzülürler. Bu büzülme, dolgu ile diş arasında mikroskobik boşluklara ve sızıntılara yol açabilir. Nanokompozit teknolojisi, bu büzülme oranını minimuma indirerek dolgunun ömrünü uzatır ve ikincil çürük riskini azaltır.
Diş hekimleri için malzemenin el aletlerine yapışmaması ve kolay şekillendirilebilir olması önemlidir. Nanokompozitler, ideal kıvamları sayesinde hekimin anatomik formu (dişin girinti ve çıkıntılarını) kolayca vermesini sağlar.
Nanokompozitlerin en büyük başarısı "Universal" olmalarıdır.
Ön Dişlerde (Anterior): Yüksek parlatılabilirlik özelliği sayesinde estetik gülüş tasarımlarında kullanılır.
Arka Dişlerde (Posterior): Yüksek mekanik dayanımı sayesinde yük taşıyan bölgelerde güvenle kullanılır.
Yani tek bir malzeme ile hem estetik hem de fonksiyonel başarı sağlamak mümkündür.
Dental dolgularda nanokompozit malzemeler, estetik ve dayanıklılığı bir arada sunarak hastaların yaşam kalitesini artırmaktadır. Nanoteknolojinin diş hekimliğine entegrasyonu, daha az madde kaybı ile daha uzun ömürlü restorasyonlar yapılmasının önünü açmıştır. Diş hekiminizden dolgu tedavisi talep ederken, kullanılan malzemenin teknolojisini sormak, tedavinizin kalitesi hakkında size ipucu verecektir.
